Bilimsel adı Eurycoma longifolia Jack'tır. Familya: Simaroubaceae. Malezya, Endonezya, Vietnam, Kamboçya, Myanmar, Laos ve Tayland'da yetişen bir ağaçtır. Güneydoğu Asya genelinde bulunsa da Tongkat Ali kültürel açıdan yalnızca Malezya, Endonezya ve Singapur'da önem taşımaktadır. En büyük stok Endonezya'dadır.
Biz Endonezya'dayız ve biz buna yerel olarak Pasak Bumi deriz. Ben Kuzey Sumatra Üniversitesi'nde eğitim almış bir botanikçiyim. Güneydoğu Asya'yı kapsamlı biçimde gezdim. Hanoi ya da Chiang Rai'daki botanikçilerle karşılaşınca evet, Eurycoma longifolia'yı bilirler. Ama Hue ya da Chiang Mai'daki sıradan bir adamla konuşsam, genellikle bitkiden haberleri yoktur. Öte yandan her Batak erkeği Pasak Bumi'yi bilir.
Botanikçi olarak klanımda ve Batak toplumunda istisnayım. Evet, Batak erkek ve kadınları etnotan uygulamacılarıdır. Burada herkes Pasak Bumi'nin ya da bitkisel karışımların (jamu) büyüsüne inanır; ama genç Batak erkekleri akademik kariyer seçtiğinde en çok hukuku tercih ederler. Endonezya'da ceza avukatları arasında Bataklar, genel nüfus içindeki küçük yüzdelerine kıyasla orantısız biçimde fazla temsil edilir.
Bilimsel eğitim almış biri olarak şunu söyleyebilirim: kesin klinik kanıt olmadan bunun hiçbir ilgisi yok; ama sıradan Batak erkeklerine ya da Batak ceza avukatlarına sorarsanız, göğsünü yumruklayıp şöyle der: "Batak Pasak Bumi!" Herkes testosteronunu artırdığına ve erkekliği güçlendirdiğine inanır. Kültürlü bir Cava'lı da buna katılır.
Hikâye bu kadar. Şimdi bilime dönelim.
Eurycoma longifolia ağacının tamamının belgelenmiş geleneksel kullanımları vardır, yalnızca kökü değil. Yapraklar, kök kabuğu, kazık kök — her birinin farklı ülkelerde ve topluluklar arasında etnotan literatüründe kendi kaydı bulunmaktadır. Evet, geçmişte Tongkat Ali hastalıkları tedavi etmek için kullanılmıştı ve köydeki Batak akrabalarımı ziyaret ettiğimde, profesyonel modern tıbba güvenmeyen ve hastalıklarını bitkisel yollarla tedavi eden pek çok yaşlıyla karşılaşırım. Not: bu şirketin resmi görüşü değildir. Tongkat Ali'yi herhangi bir hastalığın tedavisi olarak satmıyoruz; ancak özünde sağlıklı erkeklerin öz-optimizasyon hedeflediği biyohacking alanında meşru bir kullanımının bulunduğuna inanıyoruz.
Eurycoma longifolia üzerine bilimsel araştırmalar 1960'lara, bitkinin sıtmaya karşı bileşikler nedeniyle ilk kez ilgi çektiği döneme uzanır. Oradan fitokimya, farmakoloji ve toksikoloji alanlarına genişledi. PubMed ve Google Scholar'da dizine alınmış yüzlerce yayın mevcuttur. Bu bitkinin ne yaptığına ya da yapmadığına dair yayımlanmış bir çalışmayla desteklenmeyen her iddia yalnızca bir görüştür. Bizimkiler dahil. Biz ekstraktı satıyoruz. Araştırma kurumu değiliz. Bu yüzden bilimi bizzat özetlemek yerine, bu sayfanın altındaki kaynaklar bölümünde doğrudan okunabilecek yerleri işaret ediyoruz.
Bu Coğrafyayla Bağım
Botanikçi olarak Sumatra Pasak Bumi'nin 1998'den beri kaynak aldığı Kuzey Sumatra'nın Karo yaylalarında çok zaman geçirdim. Bu coğrafyayı iyi tanımamın aile sebepleri de var. Şirketle bağım kişisel: Kurucular Sembiring ailesiyle evlilik yoluyla akrabayım. Ama bu bölgenin botanisiyle ilgim bundan önce başladı ve burada yazdıklarım uzun yıllara yayılan saha gözlemlerini yansıtıyor, şirket tanıtımını değil.
Tanah Karo yaylaları, aktif ya da yakın zamana kadar aktif olan iki volkanın, Sinabung ve Sibayak'ın gölgesinde uzanır. Sinabung özellikle 2010'dan bu yana aralıklı olarak patlıyor ve hâlâ aktif kabul ediliyor. Bu, ova Cava'nın istikrarla bilinen çiftçilik manzarasının aksine, yerleşik tarımsal bir ortam değildir. Topraklar jeolojik açıdan genç ve mineralojik açıdan alışılmışın dışındadır: volkanik kül birikimine dayalı Andosoller, yoğun yıkama geçirmiş demir ve alüminyumca zengin Latosoller ve daha genç ejekta yamaçlarındaki Regosoller olarak sınıflandırılır. Bunların hiçbiri tarım plantasyonlarının tercih ettiği zengin, derin ve yerleşik toprak yapısına sahip değildir. Hızlı drene olurlar, kimyasal açıdan karmaşıktırlar ve bitkilere sürekli düşük düzeyli mineral stresi yaratırlar.
Yüksek stresli, mineralojik açıdan alışılmışın dışındaki topraklarda yetişen bitkilerin fizyolojik savunma tepkisi olarak daha fazla ikincil metabolit biriktirdiğine dair hakemli destek mevcuttur. Eurycomanone'u kapsayan bileşik sınıfı olan quassinoidler ikincil metabolitlerdir. Şirketin kuruluşundan beri benimsenen çalışma hipotezi şudur: yüksek rakımlı volkanik kaynaklı materyal, ovalara ya da plantasyon alternatiflerine kıyasla daha yüksek quassinoid birikimi sergiler. Bunu kontrollü bir denemede kanıtlayamayız. Ama 27 yıldır üzerinde çalıştığımız hipotez bu ve materyalimizin diğer kaynaklarla karşılaştırmasındaki saha gözlemleri bizi bunu gözden geçirmeye itmedi.
Yabani Hasat, Plantasyon Değil
Eurycoma longifolia bir tarım ürünü değildir. Orman alt katmanında yabani olarak yetişir, yavaş olgunlaşır ve yönetilen tarımın koşullarına iyi uyum sağlamaz. Çalıştığımız kökler en az on yaşındaki ağaçlardan gelir, genellikle daha da yaşlı. Daha genç materyalde quassinoid birikimi daha düşüktür; bu araştırma literatüründe belgelenmiştir ve sahada gözlemlediğimizle de örtüşmektedir. Bize malzeme tedarik eden Karo Batak haşat ediciler eski büyümeli alanları bilir. Bu bilgi hiçbir yazılı kaynakta yer almaz. Nesilden nesile, bu coğrafyada yüzyıllardır yaşayan ve çalışan topluluklar içinde aktarılmıştır.
Olgun Eurycoma longifolia hasadı ağır bir iştir ve bunu bizzat yapanları izleyen biri olarak söylüyorum, yapan biri olarak değil. Kazık kök dümdüz birkaç metre derinliğe iner. Sökülemez. Tek yöntem ağacın etrafını elle yeterince derinleşene ve çalışılabilir uzunlukta kök açığa çıkana kadar kazmak, ardından ihtiyaç duyulan kısmı kesmektir. Tam büyümüş bir ağaç bir adam için tam günlük bir kazı işidir. Bu yüzden gerçek, eski büyümeli, yabani hasat Tongkat Ali ucuz olamaz. Piyasa fiyatlarında satan herkes aynı ürünü satmıyordur.
Ticari ölçekte Tongkat Ali yaprak ekstraktı ürettiğimiz tek üretici olma ihtimalimizi açıklayan yaprak toplama konusunda bir not. Tongkat Ali, özellikle yaşlı popülasyonlarda görece az yaprakla var olan bir ağaçtır. Birkaç dallı düz bir gövdesi vardır, kolaylıkla 10 metreye ulaşır. Uzaktan deneyimsiz gözlere, biraz hindistancevizi ağacına benzeyebilir. Ama bir Tongkat Ali ağacına, Filipinlilerin hindistancevizlerine erişmek için gövdeye bıçakla merdiven basamakları oyma yöntemiyle bile tırmanılamaz. Tongkat Ali ağaçları rüzgarda çok daha fazla sallanır ve gövdeleri tepede çok incedir. Dolayısıyla, eğitimli genç bir Batak adamı dahil, hiçbir insan hasatçısının yapraklara ulaşmak için Tongkat Ali ağacına tırmanıp dal ya da kırık kesme imkânı yoktur.
Bitki Parçasına Göre Eurycomanone
Eurycomanone bir quassinoiddir, acı bir tetrasiklik bileşiktir ve Eurycoma longifolia'da bugüne kadar tanımlanan yaklaşık 150 quassinoidin en çok çalışılanıdır. Alıcılar ya da araştırmacılar "standartlaştırılmış Tongkat Ali ekstraktı"ndan bahsettiğinde genellikle atıfta bulundukları sayı eurycomanone yüzdesidir. İlk izole edilen ve çalışılan bileşikler arasındadır; yayımlanmış araştırmalar 1990'lardan itibaren testosteron biyosentezi üzerindeki etkiler, LH uyarımı, SHBG baskılanması ve sıtmaya karşı aktiviteyi kapsamaktadır. Ayrıca HPLC ile makul bir kesinlikte ölçülebilir; bu da onu standartlaştırma belirteci olarak değerli kılar.
Konsantrasyonu bitkinin morfolojik parçaları arasında önemli ölçüde farklılık gösterir. Universiti Teknologi Malezya'da gerçekleştirilen ve 2015 yılında Jurnal Teknologi'de yayımlanan bir araştırma gerçek rakamları belgeledi:
"Tongkat Ali'nin (TA) parçalarındaki en yüksek eurycomanone konsantrasyonları şu şekilde ölçülmüştür: yapraklar 6,0568, dalcıklar 0,1415, gövde üstü 0,0365, gövde ortası 0,0633, gövde alt kısmı 0,0673, kökler 0,3533 ve kök kabukları 5,1137 µg/mL."
-- Jurnal Teknologi, 2015
Kök kabuğu yaklaşık 5,1 µg/mL. Yapraklar yaklaşık 6,1 µg/mL. Standart kök 0,35 µg/mL. Kök kabuğunda kazık köke kıyasla yaklaşık 14 kat, yaprakta ise yaklaşık 17 kat daha fazla eurycomanone bulunur. Üç farklı bitki parçasından üç ayrı ekstrakt derecesi üretmemizin sebebi budur. Bunlar aynı ürün değildir ve aynı performansı sergilemez.
| Bitki Parçası | Doğal Eurycomanone | Standartlaştırma Hedefi |
|---|---|---|
| Kazık Kök | ~0,35 µg/mL | %2 eurycomanone |
| Kök Kabuğu | ~5,1 µg/mL | %6 eurycomanone |
| Yaprak | ~6,1 µg/mL | %10 eurycomanone |
Gerçek Ekstraktın Tadı
Bitmiş ekstraktın "acılığı" kalite açısından güvenilir bir göstergedir. Tat "acı" olarak tanımlanır, daha iyi bir kelime olmadığı için. Tongkat Ali, bitter çikolata gibi acı değildir. Tongkat Ali'nin son derece tatsız bir tadı ve dokusu vardır. Bu Tongkat Ali ağız hissini bilen biri onu kesinlikle tanıyabilir. Eurycomanone ve diğer quassinoidler yoğun biçimde "acı" bileşiklerdir; bitkinin bunları üretmesinin nedeni de budur: böceklere ve otçullara karşı caydırıcı. Hafif ya da neredeyse tatsız bir ekstrakt bu bileşikleri anlamlı konsantrasyonda korumamıştır. Gerçek yüksek eurycomanone ekstraktı sade olarak tatmak için tatsızdır. Bu bir kusur değildir. Gerçek olduğunun kanıtıdır.
Araştırma Kaynakları
Başlangıç için en yararlı tek kaynak, 2016 yılında Molecules'ta yayımlanan Rehman, Choe ve Yoo'nun incelemesidir. Etnotan, bitki parçasına göre geleneksel kullanımlar, altı bileşik sınıfının tamamındaki fitokimya, kanıt düzeyleriyle farmakolojik etkiler ve hayvan ile insan çalışmalarından toksikoloji verileri ele alınmaktadır. Açık erişimlidir, yani dergi aboneliği gerektirmez. Bu makalenin kaynak listesi başlı başına daha geniş literatürün bir haritasıdır.
Eurycomanone'un testosteron üretiminde yer alan enzimlerle, özellikle fosfodiesteraz ve aromataz ile nasıl etkileşime girdiğine dair en sık atıfta bulunulan makale:
Ticari Tongkat Ali ürünlerindeki ağır metal kontaminasyonu araştırma literatüründe belgelenmiştir. Kendi toplu test sonuçlarımız sertifikalar sayfasında bulunmaktadır.
Yasal Uyarı: Bu sayfadaki bilgiler Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) veya başka bir ulusal sağlık otoritesi tarafından değerlendirilmemiştir. Ürünlerimiz herhangi bir hastalığı teşhis etmek, tedavi etmek, iyileştirmek veya önlemek amacıyla tasarlanmamıştır.